Bilim
Mektepterde quramynda esirtki bar «qulpynaı kvık» kámpıtteri taratylǵany jaıly aqparat tarady

Foto: WhatsApp chattarynan
WhatsApp chattarynda mektepterde balalarǵa «qulpynaı kvık» kámpıtteri jáne quramynda esirtki – krıstaldy metamfetamın bar basqa da zattar usynylýy múmkin ekendigi týraly aqparat taraldy. Bul týraly qandastar.kz Stan.kz aqparat agenttigine silteme jasap habarlaıdy.
Málimetterge sensek, aqparatta jemis dámi bar krıstaldy metamfetamın kámpıt túrinde satylyp, balalarǵa taratylyp jatyr delingen. Jelide ata-analar bul esirtki týraly bilýi kerek ekenin jáne «qulpynaı kvık» dep atalatynyn aıtty.
«Qazir mektepterde óte qorqynyshty jaǵdaı oryn alýda, bul týraly bárimiz habardar bolýymyz qajet. Bul krıstaldy metamfetamınniń bir túri, ol klýbnıkaly kámpıtterge (aýyzda jarylatyn jáne shıpyldaıtyn táttiler) uqsaıdy. Onyń ıisi de qulpynaı sııaqty. Bul zatty mektep aýlasynda balalarǵa taratyp júr. Ony «qulpynaıly metamfetamın» nemese «qulpynaı kvık» dep ataıdy. Balalar ony kámpıt dep oılap jep qoıady, sodan keıin aýyr jaǵdaıda aýrýhanaǵa túsedi. Bul zat shokolad, jerjańǵaq maıy, kola, shıe, júzim jáne apelsın dáminen de kezdesedi», – dep jazǵan ata-analar.
Chattarda ata-analar balalaryńyzǵa bóten adamdardan eshqashan tátti almaý kerek ekenin túsindirińiz dep taratqan.
«Tipti dostary bergen táttini de alýǵa bolmaıdy (olarǵa da bireý bergen bolýy múmkin). Eger olar kúdikti nárse tapsa, ony dereý muǵalimge, mektep dırektoryna nemese ata-analaryna aıtýy kerek», – delingen aqparatta.
Alaıda bul derek aldymen Qyrǵyz Respýblıkasynda taralǵan bolyp shyqty. Qyrǵyzstannyń ishki ister mınıstrligi bul málimetke qatysty resmı túsinik berdi. Vedomstvo bul málimetterdiń shyndyqqa janaspaıtynyn, feık aqparat ekenin habarlady.
IIM ókilderiniń aıtýynsha, mundaı esirtkiniń taralýy týraly eshqandaı resmı derek joq, bul habarlama burynnan belgili feık.
«Jalǵan aqparat 2007 jyldan beri ózge elderde tarap kele jatqanyn jáne eshbir quqyq qorǵaý organdary ony rastaǵan emes. Tek resmı aqparat kózderine súıenińiz. Derekkózdiń senimdiligine kóz jetkizbeı, habarlamalardy taratpańyz», – dep habarlady Qyrǵyz ishki ister mınıstrligi.
Qyrǵyzstanda keńinen taraǵan bul habarlama Qazaqstanǵa da jetti. WhatsApp messendjerin paıdalanýshylarǵa da dál osy málimet kelip jatyr.
Al Qazaqstannyń ishki ister mınıstrligi de bul aqparattyń jalǵan ekenin málimdedi.
«WhatsApp chattarynda mektepterde balalarǵa «qulpynaı kvık» kámpıtteri jáne quramynda esirtki – krıstaldy metamfetamın bar basqa da zattar usynylýy múmkin ekendigi týraly aqparat taralýda. Alaıda bul taralym shyndyqqa janaspaıdy», – delingen resmı habarlamada.
Osy rette mınıstrlik qoǵamda dúrbeleń nemese basqa da jaǵymsyz saldardy týdyrýy múmkin jalǵan aqparatty taratý qylmystyq jaýapkershilikke ákep soǵatynyn eske saldy.
Eske salaıyq, buǵan deıin prezıdent Qasym-Jomart Toqaev esirtki óndirýshilerge jazany qataıtatyn, esirtkini jasyryn ornalastyrýshylarǵa qoldanylatyn sharalardy jumsartýdy qarastyratyn zańǵa qol qoıǵanyn jazǵan edik. Zań esirtki óndirisi úshin ǵana emes, osy qylmystyq áreket úshin laýazymdy adamdardyń da jaýapkershiligin edáýir qatańdatty. Endi bul qylmysqa qatysy bar tulǵalardy múlkin tárkilep, 15 jyldan 20 jylǵa deıin nemese ómir boıy bas bostandyǵynan aıyrýy múmkin.