Қыс түсіп, күн суыта бастағанда көптеген қарияларымыздың тізесі сырқырап, буындары сыздай бастайды. Халық арасында бұны «күннің райына байланысты» десе, медицинада мұның нақты ғылыми себептері бар. Қыста буын ауруларын қалай жеңілдетуге болады?
Неліктен суықта буындар сырқырайды?
Медицина ғылымдарының кандидаты, ревматолог Анар Бақытжанованың айтуынша, суық ауа райында буын ауруларының асқынуына үш негізгі фактор әсер етеді:
-
Атмосфералық қысымның өзгеруі: Ауа райы бұзылғанда қысым өзгереді, бұл буын ішіндегі сұйықтықтың кеңеюіне немесе қысылуына әкеледі. Нәтижесінде жүйке талшықтары тітіркеніп, ауырсыну пайда болады.
-
Қан айналымының баяулауы: Суықта ағза жылуды сақтау үшін қанды ішкі мүшелерге бағыттайды. Буындарға қан аз барып, қоректенуі нашарлайды.
-
Қозғалыстың азаюы: Қыста адамдар аз қозғалады, бұл буын сұйықтығының (смазка) тоқырауына әкеп соғады.
Үй жағдайында ауырсынуды қалай басуға болады?
Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы (ДДСҰ) және отандық мамандар мынадай қарапайым әрі қауіпсіз әдістерді ұсынады:
1. Жылы ұстау — басты ереже Буыныңыз ауырса, оны міндетті түрде жылы ұстаңыз. Түйе жүнінен немесе қой жүнінен жасалған белдіктер, тізеқаптар (наколенники) өте тиімді. Жүн тек жылытып қана қоймай, қан айналымын жақсартатын микро-массаж жасайды.
2. Жылы ванна немесе компресс Егер қабыну (ісіну) болмаса, жылы (ыстық емес!) ванна бұлшықеттерді босатып, буынның қозғалысын жақсартады. Теңіз тұзын қосу пайдалы. Ескерту: Егер буын қызарып, ісініп тұрса, оны қыздыруға болмайды!
3. Жеңіл жаттығулар «Қозғалыс — ол өмір». Төсектен тұрмай жатып «велосипед» жаттығуын жасау немесе аяқты жайлап бүгіп-жазу буын сұйықтығының бөлінуіне көмектеседі.
4. Тамақтану ерекшелігі Буынға арналған басты «құрылыс материалы» — коллаген мен кальций. Қыста салқын (холодец), балық өнімдерін және С дәруменіне бай тағамдарды көбірек тұтыныңыз. Олар шеміршектің бұзылуын бәсеңдетеді.
Халықтық емді қолданғанда сақ болыңыз!
Көбінесе қарияларымыз сірке суын (уксус) немесе спиртті жағып, буынды күйдіріп алады. Ревматологтар мұндай әдістерді абайлап қолдануды немесе алдымен дәрігермен кеңесуді сұрайды.
Дәрігерге қашан қаралу керек?
-
Егер ауырсыну түнде ұйқы бермесе;
-
Буын ісіп, терісі қызарса және температура көтерілсе;
-
Қозғалыс мүлдем шектелсе.